Vrijwilligers in Ghana

Na mijn middelbare school ging ik lesgeven op een school in Ghana. Dat was toentertijd een vrij kostbare onderneming, een jongerenreisorganisatie regelde opvang op het vliegtuig en een werkplek, maar daar moest je ze dan wel 1500 gulden voor betalen. En dat exclusief het vliegticket, dat toen zo’n 1000 gulden kostte.

Dat moest beter kunnen, filosofeerden mijn medevrijwilliger Job en ik meer dan eens, en we deelden die gedachten ook met Ghanese vrienden. Eenmaal terug, echter, nam het Maastrichtse studentenleven me voor lange tijd volledig in beslag. Toen mijn activiteiten daar enigszins uitgeraasd waren, kwam onze man in Ghana, Aziz, nog eens op onze oude ideeen terug. Job en ik besloten er ditmaal serieus werk van te maken.

Als we het doen, doen we het goed”

Tijdens mijn eerste maand op uitwisseling in Singapore zette ik de OCEP Ghana vrijwilligerswerk, Afrika website op. Intussen was Aziz volop bezig met projecten zoeken waar vrijwilligers geplaatst konden worden, en die projectbeschrijvingen redigeerden Job en ik, zodat we vrijwilligers konden vertellen waar ze terecht kwamen.

Onze eerste vrijwilliger meldde zich aan. Lior, een Belg waar ik het over de e-mail prima mee kon vinden. Later kwamen meer aanmeldingen. De aanmeldingsprocedure moest gestroomlijnd worden, want onze formulieren raakten nog wel eens kwijt, en hoe moest er eigenlijk betaald worden? Op 15 juli 2004, even na mijn terugkomst in Nederland, richtten Job en ik in Maastricht de Stichting OCEP op. Ik werd voorzitter, Job vice-voorzitter.

De boel raakte in een stroomversnelling. Met de deskundige hulp van Els zetten we een database op, zodat we altijd wisten welke vrijwilligers zich aanmeldden, wanneer ze zouden aankomen en hoe lang ze zouden blijven. De website werd verbeterd en verbeterd. De eerste vrijwilligers, Pien, Annelies, Els en Femke vertrokken.

Lior had na aankomst in Ghana forse kritiek op hoe heel veel dingen in Ghana gingen. Het waren momenten waarop we moesten besluiten kritischer te kijken naar onze projecten. Sommige weeshuizen in Ghana zijn niet bonafide: de eigenaars willen als goed doel overkomen om zoveel mogelijk geld naar binnen te hengelen en laten tegelijkertijd de kinderen als slaven werken. Daar willen wij niets mee te maken hebben – maar het is van een afstand ontzettend moeilijk te beoordelen. In een geval kreeg een malafide weeshuis zelfs geld van het Deense ministerie van ontwikkelingssamenwerking.

We hadden een mooie bijeenkomst met Lior toen hij terug was. Lior werd lid van ons bestuur, en bemoeit zich nu ook met sollicitaties van vrijwilligers, selectie van projecten, promotie. Hij bemoeit zich echt overal mee, en dat heeft OCEP veel goed gedaan.

In de tussentijd verbeterden we onze database en ons informatiepakket. En meer en meer vrijwilligers vertrokken. Naast een sollicitatieformulier spraken we ze kort aan de telefoon, maar meer hoorden of zagen we vaak niet van hen. Intussen zijn meer dan 20 vrijwilligers vertrokken, en de belangstelling neemt nog steeds toe. Op dit moment zitten 6 vrijwilligers onder de vlag van OCEP in Ghana. Velen meer meldden zich aan, om vervolgens af te haken, en Job, Lior en ik vulden onze dagen met e-mailen met potentiële vrijwilligers en onze collega’s in Ghana. Van een idealist werd ik tot een bureaucraat.

Dat zat Job nog erger dwars dan mij – ik studeer natuurlijk Internationale Bedrijfskunde omdat ik organisaties interessant vind, zeker internationale, maar dat geldt veel minder voor psychologen. Hij stuurde daarom een mailtje naar de vrijwilligers die voor OCEP in Ghana zaten. Konden ze ons aan hun nieuwsbrief toevoegen? We kregen antwoord van Marike, Debby, Wendy en Esther. Drie van hen bleken een blog te hebben!

Ik vond het fantastisch om al die verhalen te lezen! Om de foto’s te zien, de sfeer te proeven, te lezen wat hen bezighield. Hun ups en downs. De dingen, klein soms, die ze voor elkaar kregen. Wendy verblijft in dezelfde kamer als waar Job en ik onze dagen in 1999/2000 sleten. Opeens was me weer duidelijk waar ik het voor deed.

En dat is de les die ik probeer te onthouden. Blijf je herinneren waarvoor je doet wat je doet! Of het nu een cursus is die je volgt, je baan, of een vriendschap die je onderhoudt. Of een vrijwilligersorganisatie waar je je voor inzet. Niet alleen is het dan veel leuker en is zelfs de grootste klus nog leuk om te doen, als mensen zien dat je echt geeft om wat je doet, is iedereen ook welwillend je te helpen waar ze kunnen